នៅក្នុងដំណើរជីវិតដែលពោរពេញដោយភាពផ្លាស់ប្តូរ និងបទពិសោធន៍គ្រប់រសជាតិ ការមាន "ផ្នត់គំនិត" ដ៏រឹងមាំ និងការចងចាំនូវ "សម្រង់សម្តី" ដែលបង្កប់ដោយអត្ថន័យ គឺជាអាវក្រោះការពារចិត្តដ៏ល្អបំផុត។ អត្ថបទខាងក្រោមនេះ គឺជាការចងក្រងនូវរាល់មេរៀនជីវិត ចាប់ពីក្រមសីលធម៌នៃការរស់នៅ រហូតដល់តថភាពនៃទំនាក់ទំនង និងការយល់ដឹងពីខ្លួនឯង ដើម្បីជួយឱ្យយើងម្នាក់ៗអាចដើរទៅមុខដោយក្តីសង្ឃឹម និងភាពចាស់ទុំ។
១. វិធាន ៨ យ៉ាង ដើម្បីរស់នៅដោយក្ដីសុខ និងភាពចាស់ទុំ
- ផ្ដល់តម្លៃដល់ភាពខុសគ្នា៖ គោរពពិភពលោករបស់អ្នកដទៃ ទោះបីវាខុសពីយើងក៏ដោយ (ដូចជាកង្កែបដែលស្រឡាញ់អណ្តូងរបស់វា)។
- ដាក់ខ្លួនឱ្យទាប៖ រស់នៅដោយភាពបន្ទាបខ្លួន មិនអួតអាង ឬបង្ហាញភាពហ៊ឺហាជ្រុលហួសហេតុ
- អទិភាពលើសុខភាព៖ ត្រូវចាំថា បើគ្មានសុខភាពល្អទេ រាល់ជោគជ័យផ្សេងៗក៏គ្មានន័យដែរ។
- មានភាពរឹងមាំ៖ កាត់បន្ថយការត្អូញត្អែរពីទុក្ខលំបាក ហើយងាកមកស្វែងរកដំណោះស្រាយដោយភាពស្ងប់ស្ងាត់។
- រក្សាកិត្តិយសអ្នកដទៃ៖ មិនត្រូវហែកកេរ្តិ៍ ឬលាតត្រដាងចំណុចខ្សោយរបស់អ្នកដទៃដើម្បីចំណេញខ្លួនឯងឡើយ។
- ស្គាល់តម្លៃខ្លួនឯង៖ កុំរំពឹងថាអ្នកដទៃត្រូវតែឱ្យតម្លៃយើងខ្លាំងពេក ព្រោះចិត្តមនុស្សមើលមិនធ្លុះឡើយ។
- ម្ចាស់ការលើជីវិត៖ កុំផ្ញើវាសនា ឬសេចក្តីសុខលើអ្នកដទៃ ព្រោះការរំពឹងខ្លាំង នាំឱ្យខកចិត្តខ្លាំង។
- អត់ធ្មត់រង់ចាំ៖ រឿងខ្លះត្រូវប្រើពេលវេលាដើម្បីដោះស្រាយ បើមិនប្រញាប់ប្រញាល់ពេកទេ លទ្ធផលនឹងល្អឯក។
២. សម្រង់សម្តីទស្សនៈវិជ្ជា និងការអប់រំចិត្ត
- លោក Wang Xiaobo ធ្លាប់និយាយថា៖ «ក្នុងមួយជីវិតនេះ រឿងដែលយើងអាចជ្រើសរើសបានគឺមានតិចតួចណាស់ យើងមិនអាចជ្រើសរើសរបៀបដែលយើងកើតមក ហើយក៏មិនអាចជ្រើសរើសរបៀបដែលយើងស្លាប់ទៅវិញដែរ។ អ្វីដែលយើងអាចជ្រើសរើសបាន មានតែពីរយ៉ាងគត់ គឺរបៀបដែលយើងស្រឡាញ់ និងរបៀបដែលយើងរស់នៅក្នុងជីវិតនេះ។»
- «សេចក្ដីគោរពដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុតចុងក្រោយរបស់ខ្ញុំ នឹងផ្ដល់ជូនដល់អ្នកទាំងឡាយណា ដែលដឹងថាខ្ញុំមិនល្អឥតខ្ចោះ ប៉ុន្តែនៅតែបន្តស្រឡាញ់ខ្ញុំ។»
- «ក្នុងលោកនេះ ការស្រឡាញ់នរណាម្នាក់ទាំងដឹងថាគេមានចំណុចខ្វះខាត មានស្នាមរបួស ឬមានភាពទន់ខ្សោយ នោះទើបជា "សេចក្ដីស្រឡាញ់ដ៏បរិសុទ្ធ"។»
- «គុកដែលធំបំផុតនៅលើលោក គឺស្ថិតនៅក្នុងចិត្តរបស់អ្នក។ បើអ្នកមិនអាចដើរចេញពីការជំពាក់ជំពិនក្នុងចិត្តខ្លួនឯងបានទេ មិនថាអ្នកទៅដល់ទីណាក៏នៅតែជាអ្នកទោសដែរ។»
- «អ្នកដែលកែប្រែខ្លួនឯងបាន គឺជា "ទេវតា" ចំណែកអ្នកដែលចង់ទៅកែប្រែអ្នកដទៃ គឺជា "មនុស្សឆ្កួត"។»
- «ការស្ដីបន្ទោសអ្នកដទៃគឺជារឿងដែលងាយបំផុត ប៉ុន្តែការស្គាល់ខ្លួនឯងច្បាស់គឺជាអ្វីដែលពិបាកបំផុត។»
- «ពេលវេលាកាន់តែយូរទៅ អ្នកនឹងដឹងថា មនុស្សដែលល្អពិតប្រាកដភាគច្រើន តែងតែមានចរិតបែបស្ងប់ស្ងាត់ និងរក្សាគម្លាតបន្តិចបន្តួច។»
- សមត្ថភាពនៃការបដិសេធ៖ ក្នុងដំណើរនៃការលូតលាស់របស់កុមារម្នាក់ សមត្ថភាពដែលពួកគេត្រូវការរៀនបំផុត គឺការរៀនពីរបៀប 'បដិសេធអ្នកដទៃ' ឱ្យបានម៉ឺងម៉ាត់ និងដាច់ខាតបំផុត។
- ភាពម្ចាស់ការលើសន្តិសុខផ្លូវចិត្ត៖ កុំព្យាយាមស្វែងរកអារម្មណ៍សុវត្ថិភាព ឬភាពកក់ក្តៅពីនរណាម្នាក់ឡើយ។ ផ្កាកុលាបក៏អាចទិញឱ្យខ្លួនឯង ហើយការគេងម្នាក់ឯងនៅពេលយប់ ក៏មានអារម្មណ៍ថាស្ងប់សុខ និងរឹងមាំដែរ។
- តម្លៃនៃកម្លាំងសមត្ថភាព៖ ប្រសិនបើគ្មានកម្លាំងសមត្ថភាពទេ អ្នកមិនអាចការពារអ្វីបានឡើយ សូម្បីតែខ្លួនឯង។
- ការឈប់ខ្វល់ពីខ្សែភ្នែកអ្នកដទៃ៖ ចំណុចខ្សោយដ៏ធំបំផុតរបស់មនុស្ស គឺការរស់នៅតាមខ្សែភ្នែករបស់អ្នកដទៃ។ វិបត្តិដ៏ធ្ងន់ធ្ងរនៃចិត្តមនុស្ស គឺការដាក់តម្លៃខ្លួនឯងទៅលើការវាយតម្លៃរបស់អ្នកដទៃ។
- មេរៀននៃភាពស្ងប់ស្ងាត់៖ អ្វីដែលអ្នកត្រូវធ្វើគឺ រក្សាចិត្តឱ្យស្ងប់ អ្វីៗបន្ទាប់ពីបានខិតខំអស់ពីសមត្ថភាពហើយ គឺស្រេចតែព្រហ្មលិខិតចុះ។
៤. តថភាពនៃទំនាក់ទំនង និងគ្រួសារ
- អំពីគ្រួសារ៖ គ្រួសារដែលពោរពេញដោយក្ដីស្រឡាញ់ នឹងចិញ្ចឹមបានសត្វបក្សីដែលស្រឡាញ់សម្បុក។ គ្រួសារដែលគ្មានក្ដីស្រឡាញ់ នឹងចិញ្ចឹមបានសត្វបក្សីដែលស្រឡាញ់សេរីភាព។ ចំណែកគ្រួសារដែលផ្ដល់ក្ដីស្រឡាញ់ផង និងការឈឺចាប់ផង នឹងចិញ្ចឹមបានសត្វបក្សីដែលរេរ៉ ចង់ហើរចេញផង តែក្នុងចិត្តនៅតែនឹកស្រឡាញ់សម្បុកផង។
- អំពីការចាកចេញ៖ ទង្វើដែលធ្វើឱ្យតម្លៃខ្លួនធ្លាក់ចុះបំផុតនោះគឺ ការដែលមើលធ្លុះអស់ទៅហើយ តែនៅតែមិនដាច់ចិត្តបោះបង់។
- អំពីការចងចាំ៖ តាមពិតទៅ ខ្ញុំមានអារម្មណ៍ថា មនុស្សនិងមនុស្ស មានអនុស្សាវរីយ៍ល្អៗជាមួយគ្នាគឺគ្រប់គ្រាន់ហើយ ព្រោះបើនៅបន្តទៅមុខទៀត អ្វីៗនឹងក្លាយទៅជាអាក្រក់មើលមិនខាន។
- អំពីសន្តានចិត្តមនុស្ស៖ មនុស្សយើងពេលខ្វល់តែពីខ្លួនឯង នឹងទៅជាចិត្តទូលាយ ហើយស្រួលរស់នៅជាមួយ។ តែបើខ្វល់ពីអ្នកដទៃខ្លាំងពេក នឹងទៅជាចិត្តចង្អៀត លោភលន់ និងស្មុគស្មាញ។
៥. ការលើកទឹកចិត្ត និងថាមពលវិជ្ជមាន
- «កម្រិតខ្ពស់បំផុតនៃភាពឯកោ គឺការចេះផ្ដល់កម្លាំងចិត្តឱ្យខ្លួនឯង និងធ្វើជាតំណក់ទឹកភ្លៀងស្រោចស្រពជីវិតដ៏ស្ងួតហែងរបស់ខ្លួនឯង ដោយមិនចាំបាច់រំពឹងអ្នកដទៃ។»
- «ឱ្យតែយើងកាន់ចិត្តថា 'ខ្ញុំនឹងសរសេររឿងឱ្យប្លែកហួសចិត្តតែម្តង' នោះយើងនឹងលែងមានអារម្មណ៍ភ័យខ្លាចទៀតហើយក្នុងការតែងនិពន្ធ។»
- «ប្រសិនបើមានអ្នកបានឃើញសារនេះ មិនថាអ្នកជានរណា ឬកំពុងធ្វើអ្វីនោះទេ។ សូមជូនពរឱ្យអ្នកទទួលបានជោគជ័យ! »
- «ថ្ងៃអាក្រក់ៗបានកន្លងផុតទៅហើយ អ្វីដែលនៅសេសសល់គឺសំណាងល្អ។ សូមទទួលយកសំណាងល្អនេះចុះ! »
- «អ្នកនឹងចាប់ផ្ដើមមានសំណាងល្អ និងជោគជ័យឡើងវិញដោយគ្មានមូលហេតុ។» (សូមសូត្រពាក្យនេះឱ្យបាន ៣ ដង)
សេចក្តីសន្និដ្ឋាន
ជីវិតមិនមែនជាការរត់ប្រណាំងជាមួយអ្នកដទៃនោះទេ ប៉ុន្តែវាជាដំណើរស្វែងរកសន្តិភាពនៅក្នុងខ្លួនឯង។ ការចេះព្យាបាលចិត្តខ្លួនឯង ការរៀនរស់ដោយឯករាជ្យ និងការផ្ដល់តម្លៃឱ្យគ្នាទៅវិញទៅមក គឺជាគ្រឹះនៃសុភមង្គលដ៏ពិតប្រាកដ។ សង្ឃឹមថា រាល់ទស្សនៈ និងផ្នត់គំនិតដែលបានចែករំលែកខាងលើនេះ នឹងក្លាយជាពន្លឺបំភ្លឺផ្លូវសម្រាប់អ្នករាល់គ្នា។ សូមរក្សាភាពរីករាយ រស់រវើក ហើយដើរទៅមុខដោយស្នាមញញឹមជានិច្ច!
@Khirance
Tags:
Life Lessons

